Odprawy celne w branży transportowo-logistycznej oraz znajomość dokumentów wymaganych do prawidłowego przeprowadzenia dostawy jest kluczowa. Poniżej przedstawiamy najważniejsze dokumenty i procedury, które musisz znać jako student logistyki:
Międzynarodowy list przewozowy (CMR)
CMR to podstawowy dokument używany w międzynarodowym transporcie drogowym, który potwierdza zawarcie umowy przewozu między nadawcą a przewoźnikiem.
Faktura handlowa
Faktura handlowa jest niezbędnym dokumentem zawierającym kluczowe informacje dotyczące transakcji. Powinna zawierać:
- Datę i numer faktury.
- Pełne dane sprzedającego i kupującego (w tym numery VAT, ID oraz EORI).
- Dane nadawcy i odbiorcy.
- Odwołanie do numeru faktury.
- Przedmiot transakcji.
- Wagę netto i brutto towaru (jednostkowa i łączna).
- Ilość towaru.
- Warunki dostawy zgodne z INCOTERMS.
- HS Code/Commodity Code – powinien być wpisany na fakturze handlowej, liście załadunkowej (Packing List) lub jako osobny dokument.
W niektórych przypadkach, zwłaszcza gdy odprawa celna ma miejsce w krajach anglojęzycznych, wymagane jest tłumaczenie faktury handlowej na język angielski.
Lista załadunkowa (Packing List)
Lista załadunkowa zawiera szczegółowe informacje o wysyłanych towarach i jest często wymagana przy odprawie celnej. Powinna zawierać:
- Datę i numer wystawienia.
- Dane nadawcy i odbiorcy.
- Odwołanie do numeru faktury.
- Przedmiot transakcji.
- Wagę netto i brutto towaru (jednostkowa i łączna).
- Ilość towaru.
Informacje o procedurze celnej (CPC)
CPC (Customs Procedure Code) określa rodzaj procedury celnej, w której towar ma być odprawiony.
Certyfikat pochodzenia
Certyfikat pochodzenia potwierdza kraj, w którym towar został wyprodukowany. Jest to ważne przy określaniu taryf celnych.
Dodatkowe dokumenty
W zależności od rodzaju towaru i kraju docelowego mogą być wymagane dodatkowe dokumenty, takie jak:
- Upoważnienie dla agencji celnej.
- NCTS Agencji Celnej (pełny adres i kontakt agencji celnej).
- Certyfikaty weterynaryjne.
- Certyfikaty pochodzenia.
- Certyfikaty fumigacji palet.

Rodzaje odpraw celnych
Procedura tranzytu T1
Procedura tranzytu T1 jest stosowana, gdy towary nie zostały odprawione celnie w kraju pochodzenia i muszą być przewiezione przez inne kraje, nim dotrą do miejsca przeznaczenia. Przykład trasy Wielka Brytania – Niemcy:
- Załadunek: Towar zostaje załadowany w Wielkiej Brytanii.
- Odprawa eksportowa: Przeprowadza ją agencja celna klienta, generując dokument GMR (Goods Movement Reference) oraz rezerwując przeprawę.
- Zamknięcie eksportu: Towar opuszcza Wielką Brytanię przez odpowiedni urząd celny.
- Przeprawa: Towar przewożony jest do Unii Europejskiej.
- Zamknięcie tranzytu: Agencja celna w UE zamyka procedurę tranzytową.
- Dostawa: Towar trafia do klienta w Niemczech.
Procedura tranzytu T2L
Dokument T2L jest potwierdzeniem unijnego statusu celnego towarów, używanym głównie w transporcie lotniczym i morskim. Przykład trasy Niemcy — Szwajcaria — Włochy:
- Dokumenty T2L: Potwierdzają, że towary są w swobodnym obrocie na obszarze celnym Unii Europejskiej.
- Sytuacje wymagające T2L: Dotyczą przypadków, gdy istnieje domniemanie, że towary utraciły status unijny.
- Przewóz drogowy: W przypadku przewozu drogowego przez kraj trzeci, dokument T2L jest niezbędny.
Odprawa ostateczna
Procedura odprawy ostatecznej ma zastosowanie w przypadku eksportu towarów do krajów spoza UE. Przykład trasy Polska — Wielka Brytania:
- Załadunek: Towar zostaje załadowany w Polsce.
- Deklaracja eksportowa: Przygotowywana przez agencję celną (EAD).
- Deklaracja importowa: Przygotowywana przez agencję celną klienta lub otrzymywana od niej.
- GMR i rezerwacja przeprawy: Generowanie GMR i rezerwacja przeprawy.
- Sprawdzenie statusu odprawy: Przed przekroczeniem granicy sprawdzany jest status odprawy celnej.
- Rozładunek: Towar zostaje rozładowany w Wielkiej Brytanii.
Każda z tych procedur jest kluczowa dla zgodności z przepisami celnymi oraz zapewnienia bezpiecznego i efektywnego przewozu towarów przez granice. Znajomość tych procedur jest niezbędna dla przyszłych logistyków, aby mogli skutecznie zarządzać procesami transportowymi w kontekście międzynarodowym.
Co to jest EORI?
EORI (Economic Operators’ Registration and Identification) to unijny system identyfikacji i rejestracji podmiotów gospodarczych prowadzących wymianę międzynarodową. System ten reguluje kwestie celne związane z eksportem towarów poza obszar Wspólnoty oraz importem do Unii Europejskiej.
Dlaczego numer EORI jest ważny?
Numer EORI to unikalny identyfikator podmiotu gospodarczego, niezbędny dla każdej firmy prowadzącej handel z krajami spoza UE. Od 2012 roku organy celne weryfikują numery EORI podczas przetwarzania zgłoszeń celnych.
Jak działa system EORI?
Numer EORI musi być używany jako identyfikator we wszystkich wymianach danych z organami celnymi. Od 17 listopada 2014 roku system zgłoszeń celnych aktywnie sprawdza poprawność i ważność numeru EORI. Przesyłki, które nie zawierają ważnego numeru EORI, mogą napotkać opóźnienia w przetwarzaniu.
Numer EORI jest niezbędnym elementem w logistyce międzynarodowej. Jego posiadanie i poprawne używanie zapewnia sprawne i efektywne przeprowadzanie procesów celnych, co jest kluczowe dla utrzymania ciągłości operacji logistycznych. Z tego powodu istotne jest, aby każdy student logistyki zrozumiał, jak funkcjonuje ten system oraz jakie ma on praktyczne znaczenie.

